Aalscholvers

Een apart gezicht, zo'n aalscholver die met de vleugels wijd uit zit op te drogen in de wind. En niet alleen een apart gezicht om dat zo te zien maar ook vooral bijzonder om dat in de Oranjepolder te zien. Hier jagen ze namelijk niet dagelijks. Deze vogel had dus gevist in het Kromgat en waarschijnlijk ook vis gevangen want er zit hier behoorlijk wat vis, ik zie soms scholen rietvoorns, dikke karpers, vooral in de paaitijd en af en toe zie ik een snoekje liggen, net onder het wateroppervlak, wachtend op een passerend maaltje.

Deze aalscholver was maar alleen en dat is eigenlijk altijd zo als ik ze hier tegenkom en dan ook maar af en toe. Dat is in de Biesbosch wel anders, daar hebben we een keer bij de Hardenhoek genoten van een machtig schouwspel van een grote groep van wel twintig of meer vissende aalscholvers.


mooie volwassen aalscholver 

Dat is werkelijk een fantastisch fenomeen, en bijna magisch te noemen. Het was toen tegelijkertijd windstil en doodstil toen deze groep voorbij zwom, geruisloos doken ze onder in het rimpelloze water en kwamen iets verderop weer boven en deze elegante golfbeweging herhaalde zich keer op keer. Het leek wel een beetje op synchroonzwemmen maar dan veel mooier en natuurlijker om te zien. Heel anders dan die schoon- zwemmende dames met een knijper op hun neus, ook elegant en sierlijk maar onnatuurlijk en dat is het grote verschil.

Vaak als ik dan zo'n eenzame aalscholver zie zitten, moet ik denken aan de groep die we een paar jaar geleden in de Hardenhoek hebben gezien. Soms kunnen de meest alledaagse vogels de meeste indruk maken en zorgen voor een onuitwisbare herinnering. Door deze gebeurtenis is de aalscholver voor mij een van de top waarnemingen in de Oranjepolder, jammer dat we hier amper water hebben dat groot genoeg en ondiep genoeg is voor dit unieke schouwspel. De grote zandwinput is volgens mij veel te diep want daar zie je ze nooit, maar dat is niet erg zolang zo'n eenzame aalscholver als deze vanmorgen maar die ene unieke herinnering blijft oproepen, dan vind ik het best.


Wil je meer weten over de aalscholver, klik dan op de link; http://www.vogelbescherming.nl/vogels_kijken/vogelgids/zoekresultaat/detailpagina/q/vogel/1

"onze" Ransuil(3)

"Onze" ransuil bivakkeert nu alweer 4 maanden bij ons in de tuin. Nog steeds zien we de ransuil dagelijks als het begint te schemeren naar de polder vertrekken. 's-Morgens als ik de tuin inloop, zit hij weer keurig netjes op zijn vaste stekje uit te rusten en prooitjes te verteren. Het blijft erg bijzonder dat zo'n roofvogel midden in een woonwijk, zomaar in een tuin zijn vaste verblijf of slaapboom heeft gekozen. Hij is ook niet bang van ons en wordt door alle menselijke activiteiten in zijn buurt niet verstoord, daar is hij inmiddels wel aan gewend geraakt.

Eigenlijk houd ik, elke ochtend als ik de tuin inloop, er rekening mee dat hij besloten heeft ergens anders zijn braakballen uit te spugen en uit te rusten van een intensieve nachtelijke jachtpartij, maar dat is nog steeds niet het geval. Ik vermoed, dat als er nog meer blad gaat vallen, hij die keuze binnenkort wel gaat maken. Ik vraag me dan ook af of hij net als veel soortgenoten naar zo'n verzamelplaats vertrekt om daar samen te "overwinteren"? En als dat zo is, ga ik hem dan nog herkennen als ze ergens in Surae met z'n tienen of meer bij elkaar zitten? Ben benieuwd!

"onze" ransuil op zondag 20 september

Als ik hem nu ´s-morgens zo zie zitten met waarschijnlijk een lekker volgegeten buikje, ben ik altijd weer blij dat hij weer heelhuids is thuisgekomen want je hecht je toch aan zo'n vogeltje.

Dat hij zijn buikje heeft volgegeten, weet ik trouwens zeker aangezien er vrijwel dagelijks braakballen in de tuin liggen. Afgelopen zondag nog, was ik onder de boom bij de vijver bezig, toen er een braakbal naar beneden kwam en naast mij in de vijver plonsde. Of die voor mij bedoeld was en slecht gemikt naast mij viel, weet ik niet.

Af en toe pluis ik zo'n braakbal uit en zie dan vooral resten van kleine knagers. Ik denk dat hij vooral kleine muisjes te grazen neemt en af en toe een molletje omdat er dan flinke klauwtjes in de braakballen zitten. Ze zijn zo groot dat het geen muis geweest kan zijn. Ik moet dat nog eens goed uitzoeken, de verzameling braakballen is inmiddels voldoende groot geworden om daar achter te komen.

Nog nooit heb ik restjes van vogeltjes in de braakballen ontdekt terwijl wel gezegd wordt dat die ook op zijn menukaartje staan.

Wil je meer weten van deze bijzondere nachtvogel? Klik dan op de link;
http://www.vogelbescherming.nl/vogels_kijken/vogelgids/zoekresultaat/detailpagina/q/vogel/174

Daar komen de zwaantjes

Vanmorgen vlogen ze over, twee knobbelzwanen die alweer een paar jaar vanaf het najaar tot in de winter bij het Kromgat in het weiland zitten, soms dobberen ze wat in de treksloot en duiken daar wat plantenresten op. Meestal zitten ze vlak bij elkaar in het weiland en grazen daar wat. Er gebeurt maar weinig maar het hoort bij het beeld van de Oranjepolder in de winter. In het voorjaar broeden ze elders in de Oranjepolder.


koppel zwanen bij de ingang van de IVN natuurtuin

Ik hoorde ze vanmorgen eerder dan dat ik ze zag, je hoorde het fluitende klapwieken van de vleugels, het klinkt altijd wat moeizaam, maar als je ze dan ziet vliegen ziet dat er prachtig uit. Mooie soepele bewegingen met de langgerekte hals recht vooruit.

Ze broeden dus in de Oranjepolder maar nooit op hun winterstekje, daarvoor kiezen ze dan weer verschillende plekken, her en der in de Oranjepolder uit. En volgens mij maakt het ze verder weinig uit, als er maar water en gras in de buurt is. Ik zag een keer een nest in het riet vlak langs het fietspad van de Oude Veerseweg, en ook een keer bij een sloot langs het zandpad van de
Lageweg. Het ene jaar verloopt het broedseizoen succesvoller dan het andere.

knobbelzwaan in de Otterkil

In april 2012 zat een koppel met zes jonge zwanen in de sloot aan de Domeinweg en in het voorjaar van 2013 had een koppel knobbelzwanen drie jongen en in 2014 vier jongen. Dit jaar heb ik helaas geen broedend koppel in de Oranjepolder gezien maar wel in de wijk Dommelbergen, vlak tegen de polder aan en zijn daar drie jonge zwanen geboren..

  

Maar als je echt grote aantallen knobbelzwanen wilt zien, moet je in de winter echt naar de "buurpolder", de Gecombineerde Willemspolder gaan, in deze polder scholen in de winter altijd zo'n 100 spierwitte knobbelzwanen samen. Een imposant gezicht!

.
Wil je meer weten over deze gracieuze vogels, klik dan op de link;

http://www.vogelbescherming.nl/vogels_kijken/vogelgids/zoekresultaat/detailpagina/q/vogel/116

Patrijs als kleppentester

Als je het weleens hebt meegemaakt weet je wat ik bedoel, je loopt door het grasland in de polder of ergens anders, als het maar een open veld of akker is, en nog geen halve meter voor je, schiet als door een straalmotor aangedreven met bijna net zoveel herrie een patrijs op. Je hart klopt in je keel, adrenaline giert door je aderen en door de spanning en schrik slaat je hart een paar slagen over.

Gelukkig moet ik daarna meestal van schrik in mezelf lachen en houd ik er gelukkig niets aan over, behalve dan dat ik weer even scherp ben en een mooie waarneming van een prachtige uitgesproken poldervogel, de patrijs erbij heb.

patrijs in de Oranjepolder

In de Oranjepolder zitten gelukkig nog een paar koppeltjes die elk jaar ook weer tot broeden komen. Begin dit jaar, op een mooie warme voorjaarsavond liepen we ons rondje en tegen de schemer hoorden we maar liefst 5 roepende mannetjes, een record dacht ik nog en als dat nu eens allemaal koppeltjes zouden worden, zou dat een enorm broedsucces opleveren maar dat is denk ik niet gebeurd.

De patrijs, familie van de fazant staat jammer genoeg alweer jaren op de rode lijst en is gekwalificeerd als zeer kwetsbaar(sterk in aantal afgenomen en daardoor zeldzaam geworden). Het is bijna niet voor te stellen, maar sinds de jaren vijftig is de populatie van patrijzen met meer dan 95% afgenomen(bron rode lijst) en met deze wetenschap in het achterhoofd ben ik o zo dankbaar voor de paar koppeltjes patrijzen die we in onze polder hebben. Vorig jaar zag ik een koppel met acht jongen en een koppel met drie jongen en dat kan ik dit jaar niet zeggen. Een koppel met 6 jongen is het resultaat tot nu toe.

Wil je meer weten over deze zeldzame vogel, klik dan op de link; http://www.vogelbescherming.nl/vogels_kijken/vogelgids/zoekresultaat/detailpagina/q/vogel/164

Meeuwtjes met de muziek mee?

Vanmorgen liep ik in alle vroegte door de Oranjepolder en zag daar in de weilanden een flinke groep kokmeeuwen van zo'n 150 tot 175 stuks zitten. Dit groepje zit er alweer een paar dagen en herinnert mij aan de zee. Ik weet niet hoe dat komt, maar meeuwen associeer ik met de zee en de kust. Heerlijk wegdromen, genieten van het weidse uitzicht, de wind, de vrijheid en ga zo maar door. Deze groep kokmeeuwtjes zit verspreid door de polder, de ene keer vlak bij de schaatsbaan de andere keer, helemaal aan de andere kant, vlak bij de IVN natuurtuin maar altijd als groepje bij elkaar. Gek eigenlijk dat meeuwen mij het idee geven dat ze bij open water als de zee thuishoren, terwijl ze dus ook gewoon in het binnenland leven en broeden, ze scharrelen hier in de akkers en eten net als veel andere vogels insecten, torretjes en ander voedzame maaltjes.

kokmeeuw in broedkleed

Het zijn vooral kokmeeuwtjes, nu zonder hun bruine zomerkleed kopje, wat ze aan het eind van de winter, het vroege voorjaar krijgen als de broedtijd aanbreekt, maar met hun koptelefoontjes op(zo spreken vogelaars over de zwarte stip op hun kopje net achter het oog).
Wat zouden ze dan door die koptelefoon horen? Is het 't geluid van de kabbelende branding zoals je dat weleens op die zweverige Nature CD's en onze wekkerradio hoort? Dat geluid van de branding lijkt mij wel het meest waarschijnlijkste, want het geluid van een regenbui, of van een waterval, of roepende
                                                      walvissen is volgens mij, voor kokmeeuwen in het
                                                      geheel niet interessant.


kokmeeuw met "koptelefoon"

Ik kan me overigens heel goed voorstellen dat ze in hun koptelefoontje het geluid van de zee liever horen dan de herrie van de A27 waar 24 uur per dag het verkeer voorbij raast. Maar wat zoeken ze dan hier? Het zijn ook vrijwel alleen kokmeeuwen, net na de oogst zag ik ook wel wat kleine mantelmeeuwen. En ook kom ik wel eens wat verdwaalde stormmeeuwen en zilvermeeuwen tegen, maar zie ik trouwens maar sporadisch in onze polder. Het zijn dus vooral kokmeeuwen die deze polder aantrekkelijk vinden.



Ik vermoed dat de hoeveelheid insecten en ander "ongedierte" ruimschoots voorradig is en dat praat zich natuurlijk snel rond in het vogelwereldje. En een makkelijk maaltje is dan toch wel wat belangrijker dan dobberen op het water, dan maar even niet met je koptelefoontje op luisteren naar, "terug naar de kust", zoals een belegen hit van vroeger klonk.

Dit blog is ook terug te lezen op de blogpagina van dagblad BN De Stem

Biddende buizerd

Op mijn wandeling door de Gecombineerde Willemspolder en Oranjepolder zag ik behoorlijk wat buizerds. Het laat zich aanzien dat het een goed broedjaar voor de buizerd is geweest, het is dan ook niet voor niets de meest succesvolle roofvogel van Nederland(geschat 8.000-10.000 broedparen in Nederland). Ik weet dat de twee koppels in de Oranjepolder ook tot broeden zijn gekomen maar het exact aantal uitgevlogen jongen kan ik niet zeggen. Mogelijk dat het koppel dat in de buurt van de waterzuivering heeft gebroed ook twee jongen heeft, daar zag ik vanmorgen vier buizerds omhoog schroeven(twee ouder vogels met twee jongen?).

zwevende buizerd boven de ijsbaan

 Dat kan ik wel zeggen van het koppel buizerds dat langs de oude Donge tak in de Gecombineerde Willemspolder broedt, in een klein bosje broeden ze daar alweer een paar jaar achter elkaar in hetzelfde nest. Dit jaar zijn twee gezonde jonge vogels uitgevlogen en je ziet en hoort ze nog steeds nadrukkelijk in dat gebiedje. Ook deze ochtend weer, ik zag de twee jonge vogels aankomen en zag ze landen in een dode boom langs het water, onbeholpen probeerde een jong op de verticale tak zijn evenwicht te bewaren, balancerend met de de staart en vleugels wijd uit probeerde hij op zijn plek te blijven zitten. Hij mist nog duidelijk de souplesse en routine van zijn ervaren ouders.

Een van de ouder vogels zag ik biddend boven een veld hangen. Als een buizerd dat doet, ziet dat er een beetje onbeholpen uit, Het is een beetje dikke lompe vogel die moeizaam klapwiekend in de lucht probeert te blijven hangen. Een vlakbij passerende torenvalk leek de buizerd meewarig aan te kijken. Ja, een torenvalk, maar dan hebben we het wel over de keizer als we het op "bidden" aankomt. Of zou het dan de "paus" zijn, als het op het allerhoogste van het bidden aankomt? Want bidden, dat kan deze vogel als de beste.

Buizerds zien er trouwens prachtig uit, elke vogel heeft zijn eigen tekening, van heel donker tot heel licht maar allemaal met de bekende "burgemeestersketting" om. Wat dat betreft is elke buizerd uniek.

Herfst mezen

Eind augustus, begin september is het nog heel erg stil in de vogelwereld. De broedtijd is ruimschoots achter de rug dus de noodzaak om de buren te vertellen dat dit jouw gebiedje is of om de vrouwtjes uit te nodigen om naar jou gebiedje of nestje te komen kijken is er niet meer. De meeste jongen zijn uitgevlogen en zoeken hun eigen weg of blijven nog een beetje in de buurt rondhangen. Er is zelfs al een groep vogels die alweer lang en breed op weg naar Afrika is.

Maar als er dan een vogel is die zich juist in deze periode laat horen dan is dat de mees. Koolmezen, pimpelmezen af en toe een paar staartmezen hoor je irritant roepen. Die blijven hier en hoeven niet zo nodig naar Afrika. Ik vind dat mezen geluid irritant in deze periode omdat deze vogeltjes dan voor mij de herfst aankondigen. Ze melden het einde van de zomer en als ik nu ergens niet blij mee ben dan is het dat we qua weer een veel mindere periode ingaan.

net uitgevlogen koolmeesje in het
voorjaar in onze tuin

Net zoals je echte zomervogels hebt, zoals de koekoek en de gierzwaluw, is de mees voor mij de echte herfstvogel. En als het dan eenmaal weer herfst is, vind ik dat ook geen probleem meer want dat biedt op vogelgebied weer heel veel kansen om mooie wintergasten, die dan zo langzaam aan binnendruppelen, waar te nemen.

Toen ik de buurjongen een keer vroeg om mij alle mezen die hij kende op te noemen kwam hij verrassend tot de volgende opsomming waar ik erg om moest lachen; koolmezen, pimpelmezen en Vietnamezen. Tsja, daar had ik wat duidelijker in mijn vraagstelling moeten zijn, dat het dus alleen om vogels ging.

Vooraan in de polder, in de buurt van de parkeerplaats van SCO scharrelt altijd een groep staartmezen, je hoort ze al aankomen en een voor een vliegen ze je voorbij. Meestal een stuk of zeven of acht. Een koppel staartmezen heeft dit jaar gebroed in een conifeer naast de sloot bij SCO. Dus wat zeur ik, elk jaargetijde heeft zijn charmes, dus ook de herfst

Tropische verrassing in de polder

Zondagmorgen, het onweer is voorbij, de zon breekt door en het belooft een heerlijk warm en zonnig dagje te worden. Eerst maar eens een rondje door de polder want onze hond Jim moet zijn behoeften ook kunnen doen. En als zo vaak, is er toch weer iets aparts te zien. Een grote groep putters van wel dertig, veertig of wel meer vogels, vloog in een grote formatie laag over de kale akkers. Niet zomaar recht vooruit ergens naar toe? Nee, net zoals spreeuwen dat kunnen doen, vlogen ze in formatie in grillige patronen, weliswaar iets minder gestructureerd maar bleven heel goed als groep bij elkaar en in het zicht, een fantastisch beeld in de vroege ochtend.

Niks uitzonderlijks zul je zeggen, of het moet dan de grootte van de groep zijn, maar tussen al die putters zat een iet wat grotere vogel, fel groen lijf, knalgeel en oranje kop en dito kromme snavel. Het was een dwerg papegaaitje, ontsnapt of losgelaten omdat de baasjes op vakantie gingen. Ik dacht nog eventjes dat het een puttertje in een ernstige identiteitscrisis was, of een vrijgezellenfeestje, waarbij de aanstaande bruidegom gek verkleed mee op stap moet, maar dat was dus niet zo.

groep agapornissen gezien in Kenia

Hij volgde de putters naadloos in hun bewegingen alsof hij deze club allang kende en wist wat de bedoeling was. Hun taal spreken, dat leek mij niet logisch, zo'n papegaaitje uit Afrika verstaat zo'n Brabants puttertje niet, alhoewel, als dit papegaaitje Zuid Afrikaans spreekt snap ik wel waarom het samen vliegen zo goed ging.
Dit papegaaitje, een Fisher's Agapornis hoort trouwens tot het geslacht van de Agapornissen waarvan er zo'n 120 verschillende soorten zijn. En deze soort leeft in Tanzania, Oeganda en Kenia en nu dus ook in de Oranjepolder. Deze aanhankelijke vogeltjes noemen ze in het Engels "love birds". Ik hoop dat hij snel weer een nieuw baasje om van te houden vindt.

Polder spechten

Als er een vogelsoort genoemd moet worden die je in een weidse polder helemaal niet verwacht dan is het toch wel de specht. Spechten zijn met name vogels die zich het liefst in een bos ophouden en dan ook nog eens op dode bomen. Daar zitten onder de schors immers de meeste insecten en is het ook nog eens lekker hakken. Want hakken, dat doen ze graag. Alleen de groene jaagt graag op mieren in grasvelden en zie je dan ook vaak op de grond zitten. Ze hakken daarentegen hier in de polder wel zelf hun nest in een wilg of populier.



groene specht(m) met jong in de IVN natuurtuin

In de Oranjepolder zitten wonderwel, maar liefst twee soorten en die broeden er ook nog eens. Een koppel grote bonte spechten, dat leeft en broedt in het bosje achter de voetbalvelden van SCO en de ijsbaan. En een koppel groene spechten, scharrelt aan de andere kant van de polder in de buurt van de IVN natuurtuin. Daar hebben deze spechten overigens twee jaar achtereen succesvol gebroed.

Om die spechten op de foto te krijgen heb ik heel wat uurtjes in dekking gelegen en ik werd vrijwel altijd betrapt door deze slimme maar ook schuwe vogel. Lag ik daar doodstil in de struiken, zat die specht achter mij in een boom te roepen en meer waarschijnlijker, zat hij mij gewoon uit te lachen, dat zal het vrijwel zeker geweest zijn. Uiteindelijk kreeg ik het jong toch te zien, onder toeziend oog van het mannetje, te herkennen aan de rode baardstreep.

De nestboom van het koppeltje grote bonte spechten heb ik in dat dichte bosje nog niet kunnen ontdekken, maar ik zag en hoor de spechten met name in het voorjaar vrijwel dagelijks. Ik moest daar sowieso toch terughoudend zijn, want in dat zelfde bosje heeft dit jaar ook een koppel buizerds gebroed.

Spoorboekje voor uilen

 

Onze ransuil op 13 augustus


Op basis van mijn registraties, van vertrektijden van de ransuil en het ondergaan van de zon, ben ik tot een aantal conclusies gekomen, of ten minste tot een aantal aannames. Ik ben namelijk geen wetenschapper, hooguit een liefhebber van ransuilen en dan specifiek van onze eigen ransuil die alweer drie maanden in onze tuin dagelijks uitrust van zijn nachtelijke jachtpartijen. Het volgende viel op;


spoorboekje van onze uil

Ten eerste, de ransuil vertrekt altijd na zonsondergang. Ja zul je zeggen, dat weet ik ook wel, dat doen uilen immers altijd, 's-avonds en/of 's-nachts jagen. Maar dat weet ik nu namelijk 100% zeker(zie bijgevoegd vertrekschema) dat een ransuil in de schemer jaagt, want wij zien hem werkelijk elke dag volgens een vast stramien vertrekken. En het is ook nog eens zo, dat hij vrijwel altijd een uur na zonsondergang vertrekt(zie de trendlijn in de grafiek) of het moet erg bewolkt of donker weer zijn, dan gaat hij een stuk vroeger op pad. Dat is namelijk ook goed te zien in de grafiek, toen het begin augustus nogal eens donker en regenachtig weer was, hij vertrok toen veel eerder.

Ten tweede, hij gaat altijd, hij neemt geen "vrije nacht" , nee, er moet gegeten worden. Oftewel, de kachel moet branden en daar heeft hij toch wel een paar prooien per nacht voor nodig. Hard werken dus en hoe langer de nacht hoe beter dat lukt, maar dat betekent ook dat hij overdag minder tijd heeft om uit te rusten.

Samengevat zijn de volgende voor- en nadelen van een uilenwerkdag de volgende; in de zomer met lange dagen en korte nachten is het hard werken om in een korte nachtelijke periode voldoende voedsel te vinden. Het voordeel is dan wel dat je een lange rustdag hebt.
In de winter daarentegen, heb je hele lange nachten en dus volop tijd om te jagen en je buikje vol te eten, maar korte dagen om uit te rusten. Om warm te blijven heeft hij volgens mij meer prooien nodig die ook nog eens minder talrijk voor handen zijn, vergeleken met de zomer. Daarmee is de winter dus de meest vermoeiende periode voor onze ransuil.

Ik denk dat ze daarom ook in de periode van november tot februari elkaar opzoeken om elkaar daarin te steunen. Ze moeten immers ook hun winterdepressie zien te verwerken. Bij ons in Oosterhout zoeken ze elkaar op in de bossen van Surae en Vrachelse Hei(achter de waterleiding) en kun je met wat geluk groepjes van 10 tot 14 ransuilen zien.

Valkengebroed

En of die valken hebben gebroed, zowel boomvalken als torenvalken maar daarover zo direct meer. Gisterenavond liepen we zoals elke avond nog een rondje door de Oranjepolder, Het was lekker weer, weliswaar bewolkt maar met 21 graden en amper wind was het heerlijk wandelen. We zagen maar liefst twee boomvalken op en af vliegen bij een hoogspanningsmast middenin de weilanden. Inmiddels bijna dagelijkse kost voor ons. Vlakbij de Domeinweg zagen we wat verderop boven een stoppelveld een "biddende" torenvalk, ook een hele mooie vogel maar wel wat alledaagser dan de boomvalk.

Een mooie plek om te jagen, zo'n pas gemaaide graanakker dacht ik nog. Lekker overzichtelijk voor deze vogel, weinig schuilplaatsen voor muizen, dus uitkiezen maar. Want geloof maar dat er een hoop zitten, die afgekomen zijn op de door de maaimachines verspilde graankorrels.

Jonge torenvalk, IVN natuurtuin juni 2013

 Toen we dichterbij kwamen zagen we iets verderop in de akker een tweede torenvalk op een prooi vallen, het was dus duidelijk etenstijd. We konden ze heel goed bekijken en zagen dat het twee jong torenvalken waren, nog niet scherp getekend en nog niet mooi op kleur. Zo kende ik ze goed van voorgaande jaren als ze in juni uitvlogen in de IVN natuurtuin aan de Domeinweg.

Maar daar had zich begin mei een waar drama voltrokken, een van de ouder vogels was daar gepakt door een andere rover waardoor er dit jaar in de IVN tuin geen jonge torenvalken zouden uitvliegen. Van de gestorven vogel heb ik trouwens nog wat veertjes bewaard. Inmiddels heb ik zoveel veren verzameld van allerlei soorten vogels dat ik er al een flink dekbed mee kan vullen.

Het goede nieuws is dus, dat blijkbaar ergens anders in de Oranjepolder toch een koppel torenvalken tot broeden is gekomen. Dat biedt weer hoop voor de toekomst! O ja, vroeger werd een torenvalk ook wel een "klamper" genoemd, mijn schoonvader had het toen wel eens over klampers, ook een mooie naam hoor maar wel gewoner en algemener dan torenvalk, want de naam klamper werd ook wel voor andere roofvogel soorten gebruikt.

Deze blog is ook terug te lezen op de blogpagina van BN De Stem.

zwieren en zwaaien

Het is niet alleen Kermis in het centrum van Oosterhout maar ook boven de begraafplaats. Niet een, twee, drie een plek om eens lekker uit je dak te gaan maar daar denken de spreeuwen heel anders over. Elke avond kun je daar getuige zijn van een waar spektakel waar de Polyp, de Balco Rotor of de Crazy Frog(ken uw attracties) een puntje aan kunnen zuigen.

Vanuit alle windstreken komen ze aanvliegen, kleine plukjes spreeuwen, soms twintig, soms een stuk of twee, drie bij elkaar, maar opgeteld zijn het er toch om en nabij de vierduizend. Na een half uurtje verzamelen en zwermen boven de begraafplaats en voormalig dorpscafé De Koppelpaarden, kun je ze richting het centrum van Oosterhout zien vliegen. Meer precies, ze vliegen naar de Leijsenhoek en duiken tegen de schemer in de laurierstruiken die als afscheiding dienen, tussen de flatjes van Oosterheem en de huizen aan de Leijsenhoek. Uit die struiken stijgt vrijwel direct na de landing een gekrakeel op waar een vergadering van plattelandsvrouwen nog wat van kan leren.


Zwermende spreeuwen aan de Leijsenhoek op 13 augustus 2015

Echt gedrag en een fenomeen wat je in de nazomer kunt waarnemen. Het heeft werkelijk iets magisch, geruisloos beweegt de groep zich kris kras door de lucht. Er worden geen commando's gegeven om omhoog, omlaag, links- of rechtsaf te slaan, er gebeuren geen ongelukken het gaat als vanzelf. In een niet zo ver verleden zagen we enorme zwermen vliegen in de Gecombineerde Willemspolder(de buurpolder van de Oranjepolder) waar je ze dan tegen de Donge en de splitsing met het Noorder afwateringskanaal zag verzamelen. Makkelijk meer dan 10.000 spreeuwen, in dichte wolken zwierend en zwaaiend.

In het voorjaar zien we boven onze tuin altijd groepje heen en weer vliegen tussen de polder en de wijken in Oosterhout. Ze transporteren dan voedsel wat ze in de polder verzameld hebben naar hun nesten die her en der in Oosterhout gemaakt zijn. Maar echte grote aantallen zien we helaas niet meer. De landelijke populatie is dan ook tussen 1980 en 2011 met 52% afgenomen(bron SOVON, jaar van de spreeuw 2014/2015) en neemt helaas nog steeds verder af.

De Oranjepolder in beeld in 37 foto's(nieuw)

De Oranjepolder(een van de ongeveer 3000 polders in Nederland) ligt ten Noorden van de wijk Dommelbergen in Oosterhout. Ingeklemd tussen enerzijds de A27 en anderzijds het Wilhelminakanaal. De polder grenst aan de Noordkant aan de A59, is 296 hectare groot waarvan 8 hectare uit water bestaat. In dit agrarisch gebied worden met name maïs, bieten, koolzaad en dit jaar ook uien verbouwd. Er is wel veel grasland maar in slechts 2 a 3 weilanden grazen koeien.

De Lente (12 foto's)

Zo net na de winter, als de boeren het land weer gaan bewerken, bemesten, ploegen en zaaien, begint ook de vogel activiteit op gang te komen. Wintergasten vertrekken, standvogels zoeken een territorium uit, beginnen met baltsen en de echte vroege vogels zijn al begonnen met broeden. Met name eksters zijn echte vroege vogels als het hier op aankomt. Het landschap is nog leeg en kaal, maar wel weids. Voorzichtig begint de kleur groen het van het winterse bruin en grijs te winnen.


koolzaadveld in bloei aan de Vissersweg

bloeiende dotters in de slootkant

bloeiende appel- en perenbomen in de IVN natuurtuin

zicht op de Domeinweg vanaf de vogeluitkijk in de IVN natuurtuin

kwakende groene kikkers in de grote poel van de IVN natuurtuin

paaiende karpers in het Kromgat

opvliegende grote zilver reiger aan de Otterwg

koppel knobbelzwanen in de sloot bij het Kromgat

bloeiend koolzaad en fluitekruid

fietspad langs de Donge tak met links een goed verscholen beverburcht

koolzaadveld langs de Elskensweg

IVN natuurtuin aan de Domeinweg

De Zomer (8 foto's)

De bomen zitten dik in het gebladerte, de velden en akkers vol en rijk, overdaad alom. De geur van gemaaid gras, stofwolken van maaiende combines, overal vogels die graantjes meepikken, bedelende jongen die ook wat lusten. Mais maakt er een kleine wereld van en de vergezichten van het voorjaar worden verruild voor kleine intieme doorkijkjes,

knobbelzwaan in de sloot aan de Otterweg

Sloot langs de Otterweg

Het Kromgat vanaf de Kwestieuze brug gezien

zomers bloemetje

Kromgat

fietspad langs het Kromgat

Volop nestgelegenheid voor boomvalken

zicht op de Vissersweg vanaf de Domeinweg 's-morgensvroeg

De Herfst (6 foto's)

Blad valt, het landschap verandert en wordt steeds weidser. De vergezichten zijn weer terug in de polder en de velden worden winterklaar gemaakt. Akkers worden geploegd, bermen gemaaid, sloten geschoond, De gewassen zijn geoogst, al dan niet bestemd voor het vee dat in de winter ladingen kuilvoer krijgt voorgeschoteld, of kippen die de geoogste tarwe in hun donkere schuren mogen oppikken. De rust daalt neer in de Oranjepolder.

Kromgat met zicht op de Kwestieuze brug

Otterkil

grote poel in de IVN natuurtuin

IVN natuurtuin

IVN natuurtuin

zicht op de velden naast de IVN natuurtuin

De Winter (10 foto's)

Volledige rust, er groeit niets meer en beschutting is voor veel dieren moeilijk te vinden. Hazen en fazanten vallen al van heel ver op. Een gevaarlijke periode breekt aan, je denkt gelijk aan prooidieren, maar wat te denken van bevroren waterpartijen waar bijvoorbeeld een ijsvogel niet blij mee is. Soms ook mooie sneeuw landschappen, grote groepen ganzen die de laatste stoppels, rottende oogstresten en gras opeten.

zicht op de Vissersweg vanaf de Domeinweg

Domeinweg

velden naast de IVN natuurtuin

Vissersweg

Otterkil

Domeinweg

Domeinweg

Vissersweg

fietspad naast de IVN natuurtuin vanaf het bruggetje gezien

plas dras gebied in de IVN natuurtuin