Brutus de raaf.

vogelopvang Zundert, het verblijf van Brutus.

De afgelopen weken ben ik een paar keer naar de Vogelopvang in Zundert geweest. Ik had wat problemen met mijn verrekijker en telescoop. Zeg maar de gewone of gebruikelijke gebruiksslijtage van wat kleine beweegbare delen. Bij de Vogelopvang weten ze daar wel raad mee en zorgen er altijd voor dat die snel en adequaat verholpen worden.

Een geweldige service waar je nul komma nul voor afrekent. "Nee, hoor Hans, service van de zaak", klinkt dan. Verder ook nog goed advies gekregen en weer een reden om hier terug te blijven komen.

close up van een betonschaar

En daarnaast is het ook goed om een keer door de vogelopvang te lopen en eens in de kooien te kijken met prachtige vogels. Vogels die helaas voor de rest van hun leven eenzame opsluiting hebben gekregen dankzij hun vroegere zelfzuchtige en egoïstische baasjes. De meeste vogels kunnen jammer genoeg hun vrijheid niet terugkrijgen. Een van die prachtige vogels en mijn favoriet is een raaf.

Deze raaf had ik enkele weken geleden een walnoot gegeven en die nam hij dankbaar aan, want ik mocht daarna zijn kopje aaien en hij genoot er zichtbaar van. De noot werd achter in de kooi verstopt. Toen ik afgelopen week mijn gerepareerde statief op ging halen, had ik wat extra walnoten voor de raaf bij me gestoken. Hij nam ze weer dankbaar aan en verstopte ze achter in de kooi. Toen hij zag dat we dat gezien hadden, nam hij de noten weer in zijn bek en verstopte ze op een plek die niet konden zien. De slimmerik, die ons ondanks de cadeautjes niet vertrouwde, kwam wel naar het gaas voor een aai over zijn bolletje.

Vol vertrouwen en ondanks de waarschuwing die aan het gaas hing, stak ik mijn vinger door het gaas en TSJAKKA, hij had 'm te pakken en liet niet meer los, het bloed trok weg uit mijn vinger en op mijn vinger ontstond rond de snavel een blauw randje. Ik voel die pijnlijke plek nu nog.

Het is dan wel geen haaksnavel zoals een roofvogel die heeft, maar hij is zo sterk als een betonschaar. Althans zo voelde het. Mijn gekerm werkte op de lachspieren van Wies en ik dacht nog, die walnoten kun je voortaan wel vergeten, vriend. En vanaf dat moment heeft deze eens zo vriendelijke, dankbare raaf een passende naam,  raaf Brutus.

Wil je meer weten van de Vogelopvang Zundert, klik dan op de link; http://www.vrczundert.nl/

Keep, mooier dan een vink.

maïsstoppels in de Oranjepolder

Even de hond uitlaten in de polder en de verrekijker nog om de nek omdat ik vanmorgen weer een watervogeltelling heb gehad in de Oranjepolder. In de maïsstoppelakker tegenover de ingang van SCO had ik al verschillende keren vinken gehoord en gezien maar zoveel als er nu zaten had ik nog niet eerder gezien. Makkelijk veertig tot vijftig vinken zaten hier bij elkaar. De vogels scharrelden tussen de stoppels door, vlogen even op en landden enkele meters verder. Wat restjes oppikken en weer verder. Ik zocht de groep minutieus af en ontdekte, zoals ik ook hoopte, kepen in de groep.

Dus die zijn ook weer present en hebben de lange tocht van Scandinavië en west Rusland ook weer overleeft. De komende vier maanden kunnen we ze hier ook weer, meest doortrekkend zien, alhoewel je er dan wel voor op pad moet want de tuin zullen ze niet zo snel bezoeken. Het zijn liefhebbers van beukennootjes en dat is in de winter hun geliefde hoofdvoedsel. De boswachterij van Dorst is zo'n plek waar je ze wel kunt vinden en in een goed jaar zitten daar flink wat kepen. De trek van de kepen loopt van oktober tot april met als topmaand de oktobermaand

Kepen zien, is altijd een traktatie, want het is nooit dik gezaaid met deze vinkachtige. Het gedrag is hetzelfde als dat van vinken, zijn zang daarentegen, is heel anders en heeft soms wat weg van het snerpen van een groenling. Als een keep opvliegt is de bijna witte stuit goed waar te nemen, als de

keep op de grond zit, vallen de roestbruine en oranje vlekken in het verenkleed goed op en zie je goed het verschil met de vinken.
Hij is wat uitgesprokener getekend.

De piek van deze bonte vink is de komende twee weken tot begin november, dus pak je kans en speur de groepen vinken goed af en kijk in het bos ook goed rond.

Wil je meer weten van deze zingende zaag(want daar lijkt zijn roepje op), klik dan op de link;
https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=98

Nu al nonnetjes?

nonnetje vrouwtje

Wel heel vroeg in het seizoen maar wel erg leuk was de waarneming van een nonnetje. En vrouwtje om precies te zijn. Vorige week, op 2 oktober, zag ik in de Muggenwaard een nonnetje zitten. De nonnetjes zijn echte wintergasten en bij ons altijd in vrij kleine aantallen te zien. De meeste nonnetjes zitten rond het IJsselmeer en noordwest Nederland.

Net zoals het in de zomer een genot is om een zomertaling te zien. Deze twee eenden zijn maar schaars waar te nemen in onze contreien. Wil je grotere aantallen zien en niet teveel zoeken, dan moet je echt richting Flevoland gaan. Zomertalingen zitten voornamelijk en dan ook nog in kleine aantallen boven de grote rivieren.

Dit zijn dus twee eenden waar je moeite voor moet doen. Het nonnetje bijvoorbeeld heb ik nog niet eerder in oktober gezien. Mijn vroegste datum is 22 november 2012. Ik was daarom wel heel erg verrast om zo vroeg in het seizoen deze bijzondere eend te zien. Het vrouwtje is ook nog eens heel anders dan alle andere vrouwtjes eenden die eigenlijk allemaal egaal bruin zijn en nauwelijks opvallen. Het nonnetje vrouwtje heeft een mooie roestbruine kop en opvallende witte keel en borst.

Maar het mannetje is werkelijk waar een prachtvogel en misschien wel de mooiste eend die we hebben. Spierwit met enkele zwarte accenten is het een sprookjesachtige verschijning

In de Biesbosch zijn een paar van die geijkte plekken waar je ze in het seizoen vrijwel altijd kunt vinden. Hoge Hof, Lijnoorden en de Oude Hardenhoek zijn de hotspots. Altijd op het grote water en altijd maar een paar.

Wil je meer weten van deze opvallende en schaars voorkomende eenden, klik dan op de link;
https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=150

Graspiepers in aantocht.

graspieper

De graspiepers vliegen over, nog niet veel tegelijk, maar het zijn er bij elkaar genomen al heel wat. Ik liep door de Gecombineerde Willemspolder en hoorde met grote regelmaat het bekende graspieperroepje boven mij klinken. De komende weken gaat het echt los met graspiepers. Honderden piepers of meer vliegen van noord naar zuid.

Zo'n twee jaar geleden maakten we in de eerste week van oktober mee dat in de Gecombineerde Willemspolder tientallen en tientallen graspiepers over ons heen vlogen en voor ons in de grasakkers landen om te rusten en te foerageren. Ze bleven maar komen en vielen in het gras waar ze ook gelijk uit het zicht verdwenen. Goed gecamoufleerd konden ze daar eten, uitrusten en later weer helemaal fit hun tocht vervolgen.

graspieper

Maar zoals zo vaak, kun je er nu niet van uitgaan dat de piepers dezelfde route volgen. Het enige wat vaststaat is dat vogels in het najaar naar het zuiden trekken en in het voorjaar weer terug naar de broedgebieden komen. Alles daar tussenin, de route, de rustgebieden, de foerageergebieden worden ter plaatse en afhankelijk van de omstandigheden bepaald. De route staat vast, de exacte invulling niet en dat maakt vogels kijken zo afwisselend en interessant.

Je komt ze werkelijk overal tegen, maar je moet wel opletten want ze kunnen zich behoorlijk onzichtbaar gedragen. Zelfs als ze al roepend overvliegen moet je de lucht boven je echt goed afspeuren om ze te ontdekken. En dan nog moet je goed opletten want de pieperfamilie is groot. Zo trekken in deze tijd, waterpiepers, oeverpiepers, duinpiepers, graspiepers, boompiepers, grote piepers over Nederland. Vorig jaar hadden we zelfs een tijdje een Mongoolse pieper in de Biesbosch.

Ja, die pieperfamilie is wereldwijd enorm groot. Er bestaan wereldwijd zo'n 42 verschillende soorten piepers. Voor elk type landschap is wel een pieper bedacht, zoals rots-, boom-, berg-, oever-, duin- prairie-en hooglandpieper om er maar eens een paar te noemen .
En wil je meer weten van die ene pieper, de zeer algemene graspieper, klik dan op de link;
https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=58

Ooievaars op trek

19 ooievaars op trek maar dat is niet altijd zo geweest. Tenminste vanaf de jaren tachtig van de vorige eeuw waren het vooral vogels uit fokprogramma's die hier rondvlogen en die bijgevoerd werden. Maar deze vogels laten de laatste jaren steeds vaker trekgedrag zien.

En ik denk dat de 19 vogels die hier een paar weken geleden in de Oranjepolder neerstreken om te foerageren ook op trek waren. Twee van hen waren geringd en dat zijn misschien wel vogels uit een of ander fokprogramma in Groot Ammers of elders. Ze stonden net te ver weg om de ringen goed af te kunnen lezen, dat is bij de ganzen en zwanen tegenwoordig wel anders. Die krijgen een mooie goed afleesbare halsband om.

Dat de ooievaars weer trekgedrag vertonen is natuurlijk een hele grote beloning voor de fokkers van deze vogels. Het geeft aan dat ze steeds verder verwilderen en natuurlijk gedrag vertonen. Maar ik ben bang dat fokken en laten verwilderen van deze vogels een belangrijk stukje van het totaalplaatje niet geheel is meegenomen en dat is de intensieve landbouw. Door de eenzijdigheid, bestrijding van ziekten en insecten is het voedselaanbod volgens mij niet voldoende om een verdere groei van de populatie voldoende te ondersteunen. Maar ik hoop dat ik het mis heb en dat die ruimte voor groei er in de toekomst wel is.

Inmiddels hebben we in Nederland zo'n duizend broedparen en is het fokprogramma afgesloten. Toch een heel mooi resultaat als je bedenkt dat in 1969 de soort vrijwel uit Nederland verdwenen was. En dat er steeds meer zitten, klopt ook wel want in de afgelopen maanden hebben we al een paar keer ooievaars vanuit onze tuin over zien vliegen. Op een keer zes stuks, omhoog schroevend op de thermiek en mee zien drijven, hoog door de lucht.

Wil je meer weten van deze deftige weidevogel, klik dan op de link;
https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=158

Wie is de slimste vogel?

dat heeft ie liever dan zijn eigen bakje.

Het afgelopen voorjaar kwam een ekster onbevreesd de keuken binnenstappen om de brokjes van onze hond uit zijn bakje te roven. Onze hond heeft van die periodes waarin hij zijn bakje in twee of drie etappes leeg eet. Hij laat dan nog een snackje staan voor een later moment op de dag, en nu zitten we weer in zo'n periode. 

Een oude bekende kwam op bezoek. Tenminste, ik denk dat het een oude bekende is. Volgens mij is het dezelfde vogel die een klein half jaartje geleden bij ons op bezoek kwam. Eksters gaan namelijk nooit ver buiten het gebied waar ze geboren zijn, hooguit een kilometertje of dertig maar verder niet. 

Het was prima najaarsweer en de keukendeur stond open, ik zat even aan de koffie om daarna in de tuin weer verder te prullen. Het bekende rammelen van de brokjes in de etensbak klonk, alleen de hond zat bij mij en stond dus niet te eten. Ik had het al snel door, de ekster is terug. En weer werden de brokjes een voor een  stiekem meegenomen. Wat is die ekster toch een slimme vogel.

Is de ekster alleen brutaal of is hij ook nog eens slimmer dan de rest? Op internet zag ik eens, in een filmpje van het programma Vroege Vogels, een ekster die droog brood meenam naar een schaal water en het brood weekte om het zo makkelijker op te kunnen eten.

Ze denken zeker na over hoe ze makkelijk aan voedsel kunnen komen. Zo herkent de ekster ook zijn eigen spiegelbeeld en herkent hij gezichten van mensen. Mensen die hem een keer iets hebben aangedaan scheldt hij uit en dat laatste is echt bijzonder te noemen. Welke scheldwoorden zou hij dan gebruiken, daar ben ik nog eens benieuwd naar. "Hé dikkop, blijf uit mijn buurt", Loop eens onder deze tak door, dan zal ik je eens even ondersch....". Alleen Amerikaanse spotvogels en enkele kraaiachtigen hebben dezelfde kwaliteiten. En ik denk dat de ekster die onze keuken als een plek ziet, waar makkelijk voedsel te halen is, ook zo'n slimmerd is.

Wil je meer weten of bijna alles weten van deze slimmerik, klik dan op de link;
http://www.ekstersenzo.nl/eksters1_intelligentie/#inte01

 

Rondtrekkende papen.

Een paapje waarnemen is altijd een feestje en vier paapjes bij elkaar is helemaal te gek. En dat laatste overkwam mij afgelopen vrijdag in de Biesbosh, in de polder Eijerwaard om precies te zijn. Daar zaten maar liefst vier paapjes bij elkaar in de kruidige wegberm van deze vroegere landbouwpolder. Deze kruidige polder de Eijerwaard komt nog het dichtst bij hun favoriete hooiland waar ze vroeger ook in broeden. Hooilanden zijn hier voornamelijk omgezet in raaigrasakkers en maïsvelden. De paapjes zijn daarom in Brabant als broedvogel verdwenen en zien we deze vogels alleen nog maar tijdens de trek naar het zuiden of in het voorjaar als ze naar het noorden gaan.

De stand van deze vogels is met meer dan 80% gedaald en ze broeden alleen nog maar in noordoost Nederland en in België is de soort zelfs uitgestorven. Jammer want het is net als de roodborsttapuit een echt akkervogeltje dat graag op paaltjes en draden zit. En het paapje is daarom ook altijd goed te zien. Dat is met de zwartkoppen, nachtegalen cetti's zangers enzo wel anders, die zie je bijna nooit. Je kon aan deze vogeltjes ook merken dat ze maar weinig mensen tegenkomen want echt schuw waren ze niet en dat zie je ook vaak bij roodborsten die in de winter uit Scandinavië naar hier vliegen. Die blijven soms ook op een paar meter van je vandaan zitten.

Het paapje is in Nederland in september het talrijkst en deze doortrekker zien we pas in mei weer terugkeren naar de broed- gebieden. Dus als je deze zeldzaamheid wilt zien, moet je er nu op uit trekken. Het vogeltje geeft de voorkeur aan kruidige akkers en natuurgebieden en zit dan het liefst op een paaltje, draden of andere uitkijkpost. De Biesbosch is wat dat betreft een prima gebied.

Wil je meer weten van deze zeldzame schoonheid, klik dan op de link;
https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=161

Gezin bruine kieken.

Veel vogels leven in groepen of zoeken elkaar in een bepaald deel van het jaar op zoals roeken om samen te broeden, ganzen om samen naar de overwintergebieden hier in Nederland te vliegen en zwaluwen om samen van hier naar Afrika te trekken. Sommige vogels blijven liever alleen en trekken als dat niet nodig is, ook niet weg en overwinteren hier. Dit zijn de zogenaamde standvogels zoals mussen, merels, eksters en spechten.

Roofvogels zijn zowel stand- als trekvogels, denk maar eens aan de visarend die in het najaar via ons land naar Afrika vliegt. En de buizerd die de hele winter hier blijft. De bruine kiekendief zit daar een beetje tussenin. Er zijn bruine kiekendieven die in het najaar wegtrekken en er zijn er die hier in zuidwest Nederland blijven overwinteren.
 

jonge bruine kiekendief

En die laatste, de bruine kiekendief, die zag ik vorige week op een wel heel bijzondere manier. Ik zag namelijk in een grote ruige grasakker, vijf bruine kiekendieven bij elkaar staan. Op een paar vierkante meter stonden de vogels bij elkaar in het zonnetje en zo zie je ze eigenlijk nooit. Ik vermoed dat het om een volwassen vrouw en vier jonge bruine kieken ging. Het lastige is dat de jongen erg op het volwassen vrouwtje lijken, donkerbruine vogels met een lichte, geelwitte kruin.

Het is werkelijk uitzonderlijk dat je ze zo tegenkomt en ik moest daarom even aan de trekvogels denken die elkaar in het najaar opzoeken om gezamenlijk de lange tocht naar warmere oorden beginnen. Het is in dit geval denk ik anders, de familieband is nog zo sterk en zoeken ze elkaar daarom op en wellicht blijven ze deze winter wel hier. In ieder geval hebben we hier te maken met een succesvol broedresultaat en was het heel bijzonder om dat zo van dichtbij te zien.

Wil je meer weten van deze sierlijke jager, klik dan op de link;
https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=26

Canadese gans C93

grote canadese gans C93 groen

Met mijn hoofd nog helemaal in de zomerstand stond ik in de Biesbosch watervogels te spotten toen mijn oog viel op een grote canadese gans met een donkergroene halsband met de witte letters C93. Daar was ik nog helemaal niet aan toe dacht ik nog. Halsbanden en ringen aflezen is iets van de komende winter en niet van deze zomer. Ontkennen had geen zin want hij stond er toch werkelijk en dan moet je hem melden ook.

Dus diezelfde avond weer eens ingelogd op www.geese.org en de canadees gemeld. In zijn logboek stond zijn route van de afgelopen maanden keurig opgetekend. Hij is inmiddels een bekende gans onder de vogelspotters, want ik zie veel bekende spotters die deze gans ook gemeld hebben.

Het lukte mij ook nog eens om hem op de foto te zetten, en overigens dat het een hij is, is af te lezen in zijn logboek. Hij pendelt al sinds 2015 tussen Den Bosch en De Biesbosch. Zo is hij gisteren nog gezien in Den Bosch en vandaag alweer hier.

kleine zwaan 541X wit

Door gans C93 moest ik ook weer terugdenken aan de kleine zwanen die afgelopen winter in de Gecombineerde Willemspolder zaten. Op een groep van 77 zwanen zaten maar liefst 19 zwanen met een halsband.

Maar er was een zwaan die afweek door een hele andere letter en cijfer combinatie, de halsband 541X  gaf aan dat deze zwaan in België was geringd en meedoet aan onderzoek naar alternatieve trekroutes naar Rusland. Er zijn namelijk kleine zwanen die sinds kort kiezen voor een route naar het oosten in plaats van de oude vertrouwde route naar het westen, naar ons toe.

Ik ben benieuwd of deze gans de komende winter nog eens de westelijke route kiest of toch nog de oostelijke variant kiest. Daar kom ik zeker nog een keer op terug.

Komt het goed met de merel?

wordt dit een zeldzame waarneming?

Komt het goed met de merel, dat is de titel van een artikel van SOVON. Ik kwam op dit onderwerp door de waarneming van twee merels tijdens een boswandeling. Normaal kijk je niet op van een mereltje of twee drie die je op je pad tegenkomt, maar deze keer dus wel. Nu is dit sowieso een rustige periode waarin de merels ruien en niet prominent aanwezig zijn, maar je ziet er altijd wel ergens een foerageren. En dat is dus nu niet het geval en dat is zorgelijk te noemen.
Ik was verrast van mijn eigen reactie, "hé, een merel" , zei ik bijna hardop tegen mezelf.

Onwillekeurig dacht ik terug aan een mailtje met een artikel waarin het Usutu virus een massale merel sterfte veroorzaakt, beschreven werd. Vorig jaar was ook al een grote uitbraak van dit van oorsprong west Afrikaanse virus en dit jaar is dat virus dus in alle hevigheid terug. Er zijn volgens SOVON al meer dan 1.500 meldingen van dode merels binnen. Het virus schuift langzaam van oost Nederland, westwaarts op.  Op deze link kun je de westwaartse verschuiving van de meldingen goed zien; https://youtu.be/7lzWDUmSuWI

dode merels in Duitsland(zo erg is het hier niet)

Vorige maand heb ik een gave dode vrouwtjes merel bij SOVON gemeld, slordig verenpakket maar verder onbeschadigd. Het was zeker geen verkeersslachtoffer of vangst van een kat. Een zogezegd verdacht sterfgeval. Ik las in datzelfde artikel dat pas in het komende voorjaar duidelijk wordt wat de schade van dit virus is. Tijdens de winter kan een vertekend beeld ontstaan door de aantallen merels uit Scandinavië die hier de winter doorbrengen.

Ik heb me voorgenomen om de komende tijd wat scherper te zijn op de aanwezigheid van merels. Zou ik deze winter al merken dat er minder merels zijn? Ik mag het hopen van niet want een tuin of voorjaar zonder deze alledaagse vogel zal dan nooit meer hetzelfde zijn. De warme heldere zang na een fikse regenbui in de zomer niet meer horen, ik moet er niet aan denken.

Op het plaatje links is het aantal verzamelde meldingen van dode merels tot nu toe zichtbaar gemaakt. En daar zie je ook dat alle grote steden in Brabant te maken hebben met de merelsterfte.

Wil je meer weten van deze vervelende ziekte, klik dan op de link; https://nl.wikipedia.org/wiki/Usutuvirus

Bezoek van een kerkuil.

gehavende veer van de kerkuil

De vondst deze week van een enkele veer maakte mij oprecht blij. Het was dan ook niet zomaar een veer, het was de veer van een kerkuil. Een vrijwel gave handpen die voor kerkuil niet goed genoeg meer is. Ze zitten middenin de ruiperiode en dan worden versleten veren vervangen door nieuwe betere exemplaren. En als ik goed kijk is deze veer ook wel wat gehavend maar nog steeds erg mooi.

De hele fijne "haartjes" aan de rand van de veer laten goed zien dat het een veer van een uil is. Dat de veerrand haartjes heeft, moet ook wel want de uil vliegt geruisloos door de lucht en valt zijn prooi onhoorbaar aan. En dan kun je geen rammelende of piepende slagpen gebruiken. Deze vernuftige geluiddemper is dan noodzakelijk.

Ik vermoedde al wel dat er uilen in de polder zaten, want zo af en toe vind je een braakbal en met grote regelmaat vind ik dode mollen en muizen op het fietspad. Afgelopen week lagen drie dode muizen op het pad en dat laat zien dat er voedsel in overvloed is.

geringde kerkuil, juni 2012

Het is trouwens alweer 5 jaar geleden dat een kerkuilen paar in de IVN Natuurtuin heeft gebroed en dat daarvandaan vijf jonge uilen uitvlogen. In diezelfde zomer vlogen in de natuurtuin ook 4 jonge ransuilen en vlogen maar liefst 5 jonge torenvalken uit. De Oranjepolder is voor roofvogels geen slecht poldertje want er broeden ook nog eens buizerds en af en toe een boomvalk.

verloren prooi?

De aanwezigheid van een kerkuil of kerkuilen is natuurlijk goed nieuws maar ik vraag mij
dan ook tegelijkertijd weer af, waar hangen die beesten dan ergens uit. Ze zitten het liefst in een boerenschuur of oud gebouw met nissen en holtes en die gebouwen staan niet in de Oranjepolder. Misschien moet ik toch nog maar weer eens in de spouwmuur van het IVN gebouwtje kijken en wie weet wat ik daar tegenkom?

Wil je meer weten van deze stille kracht, klik dan op de link;
https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=100

Zeg ken jij de cetti's?

zo zie je de cetti's maar zelden

Wat tot voor enkele jaren een zeer zeldzame waarneming was, is nu een alledaags vogeltje aan het worden. Ik heb het dan over de cetti's zanger die met zijn kenmerkende korte explosieve zang zijn aanwezigheid verraadt. Ik herken hem eigenlijk uitsluitend aan zijn zang want ik ken verder geen zangvogel die zo verborgen leeft als de cetti's. In de afgelopen jaren heb ik de cetti's zanger pas enkele keren daadwerkelijk gezien en wel honderden keren gehoord.

De vogel is vanuit zijn bolwerk De Biesbosch Nederland aan het veroveren. En deze zaterdag-ochtend hoorden we de bekende roep ook in de IVN Natuurtuin in de Oranjepolder. Dit voorjaar hoorde ik de cetti's ook regelmatig langs De Donge tussen Oosterhout en 's-Gravenmoer en nu dus dicht bij huis. We zeiden al vaker tegen elkaar nog even en de cetti's zit ook in onze achtertuin. Nog maar een kilometertje te gaan dus.

verspreiding broedende cetti's

De cetti's zanger is alweer jaren geleden aan zijn opmars vanuit zuid Europa naar het noorden begonnen. In de zeventiger jaren werd hij al gehoord en gezien maar een paar strenge winters maakten een einde aan zijn opmars. In de jaren na 2005 werd een nieuwe broed poging gedaan en die was erg succesvol. Zo succesvol dat in de Biesbosch zo'n duizend paar vogels zit en inmiddels wordt de vogel vrijwel overal in Nederland gehoord. Ik ben de cetti's al tegengekomen bij de Dintelse Gorzen, de Kwade Hoek, Sassenplaat, Tiengemeten en de Zouwe Boezem, een stormachtige opmars kun je wel stellen.

De vogel is inmiddels ook "winterhard" geworden en heeft de strenge winter van 2010 goed doorstaan al zullen er wel een flink aantal gesneuveld zijn maar dat zie je ook bij de inheemse soorten als ijsvogel en reiger.

Ik ben trouwens wel heel erg benieuwd naar de Nieuwe Vogelatlas van Nederland en wat die ons vertelt over de cetti's zanger want de tellingen voor deze soort werden in de jaren 2012 tot 2015 gedaan. Als de atlas in 2018 uitkomt ziet de wereld er weer heel anders uit en kan het zomaar zijn dat de atlas op enkele fronten alweer helemaal achterhaald is. Kijk alleen maar eens naar de nog veel grotere opmars van de nijlgans!

Wil je meer weten van de deze van oorsprong luidruchtige zuid Europeaan, klik dan op de link;
 https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=31

De gedekte tafel.

slechts een klein groepje vogels

Deze week waren de boeren in de Oranjepolder flink aan het werk, maaien, oogsten, mest uitrijden, ploegen en eggen. Er werd ook alweer gezaaid, in de eerste vijf akkers, vlak tegen de woonwijk aan, wordt gras en klaver gezaaid. Dat klaver nu gezaaid wordt, moet in verband met de trage kieming van de klaver en moet voor 15 september gebeuren. Klaver zorgt voor een hoge stikstofbinding wat weer ten goede komt aan het gras. Klaver als natuurlijke bemester met een groot bijkomend voordeel, want de boeren hoeven minder stront uit te rijden. Maar dit alles geheel terzijde!

Door al dat gewroet in de aarde, worden veel insecten zoals wormen, emelten en engerlingen naar de oppervlakte gebracht en je raadt het al, daar komen een paar duizend vogels maar al te graag op af. Wat is er makkelijker dan eten van een rijk gedekte tafel met voedsel voor iedereen. Het is ook het moment in het jaar dat zo'n beetje alle poldervogels in de akkers samenkomen, kokmeeuwen, stormmeeuwen, kauwen, zwarte kraaien, roeken, houtduiven, spreeuwen en blauwe reigers. Voor ieder wat wils.

Je ziet niet vaak dat roeken, kauwen en zwarte kraaien samen gebroederlijk foerageren. Roeken trekken meestal hun eigen plan terwijl kauwen en kraaien elkaar na het broedseizoen vaak opzoeken. Dat samen optrekken doen roeken juist voor het broedseizoen en broeden samen in kolonies. De aantallen in de velden zijn nu groot en als alles opvliegt, ziet de lucht er bij wijze van spreken zwart van de vogels.

een frietje met, graag.

Het voedselpatroon van de kraaiachtigen verschilt nogal, zo eten kraaien liever gewervelde dieren en roeken juist ongewervelde dieren terwijl kauwen weer alleseters zijn, die zelfs een patatje niet graag aan zich voorbij laten gaan. Maar in deze tijd scharrelen ze, gebroederlijk naast elkaar, in de voedselrijke akkers. En zelfs tot laat in de avond blijven ze bij elkaar en zwermen ze de schemer tegemoet om gezamenlijk een slaapplaats te zoeken. Ik zie ze dan in grote groepen de A27 oversteken om ergens in de gecombineerde Willemspolder een paar hoge slaapbomen op te zoeken.

's-Morgens zijn ze weer present en wachten geduldig op de colonne tractoren die de ontbijttafel komen dekken. De meeuwen, reigers en spreeuwen sluiten dan ook weer aan en zit de polder op bepaalde plekken weer vol met vogels. Misschien niet de meest spectaculaire soorten en misschien een beetje saai voor de vogelaar maar het is wel een mooi gezicht als deze grote groepen de lucht ingaan en een rondje vliegen, ik kan dan vol van verbazing genieten van het spektakel, wat een aantallen en wat een voedsel moet er toch in de grond zitten!

Kijk uit, naar de tapuit.

Een vogel die niet in de Oranjepolder en Willemspolder broedt en hier ook weinig te zoeken heeft, is de tapuit. En toch kun je daar nu tapuiten bewonderen en wel meer dan een ook. Ik werd gisteren in de boswachterij Dorst al attent gemaakt op de aanwezigheid van tapuiten. In het bos van Surae zag ik twee tapuiten op een paaltje zitten. Gebroederlijk naast elkaar staand speurden ze hun omgeving af.

En vandaag dus drie tapuiten verspreid door de Gecombineerde Willemspolder. Een mannetje en twee vrouwtjes, de een op een stuk prikkeldraad en twee op de grond.


De tapuit is echt een vogel van de kuststreek en broedt daar in verlaten konijnenholen. In het binnenland broedt de tapuit alleen op de Veluwe en in Drenthe en op nog wat verdwaalde plekjes op de zandgronden in het oosten van het land. Het aantal tapuiten neemt vrij snel af en je moet weten dat er in Nederland nog maar goed tweehonderd broedparen over zijn.

Het zijn hier in de polder dus duidelijk rustende doortrekkers, vliegje hier, vliegje daar, buikje vol en weer doorrrrrr. Dat vliegen doen ze trouwens 's-nachts en ze gebruiken de dag om te foerageren en te rusten. Dat je nu tapuiten in de polder kunt tegenkomen, heeft on- tegenzeggelijk met de vogeltrek te maken. De trek start voor tapuiten eind augustus en loopt nog wel een week of zes door. De meeste tapuiten die nu bij ons te zien zijn, komen uit Scandinavië en zijn onderweg naar tropisch Afrika.

tapuit mannetje

Soms ben ik wel een beetje jaloers op die vogels die nu naar Afrika gaan. Dat wil ik ook wel. Ik zie het al helemaal voor me, verrekijker om de nek, zonnetje op de kruin en maar vogelspotten, hele dagen lang. Want in zowel west als oost Afrika barst het tijdens onze wintermaanden van de vogels. En in aantallen, dat gaat je verstand soms te boven.

Wil je meer weten van deze holenbroeder, klik dan op de link;
https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/?vogel=221

Vogel van de week

De vogel van de afgelopen week in deze keer de Gecombineerde Willemspolder is de tapuit. Ik kom in mijn eerstvolgende blog nog uitgebreid op de waarneming van tapuiten in onze polder terug. Je moet het maar net treffen om ze tegen te komen want de tapuit is hier op doortrek. Even rusten en wat foerageren en dan weer verder reizen. Ze zullen hier echt geen dagen blijven hangen, daar is de tijd te kostbaar voor.

Deze mannetjes tapuit was ook op doortrek, allen koos hij ervoor om via de 2e Maasvlakte zijn weg te kiezen.