Kleine mantels op pad.

adulte kleine mantelmeeuw

Hier in het binnenland zijn de meeste kleine mantelmeeuwen al vertrokken en om ze nog te kunnen zien is een reisje naar de kust een goed idee. Aan de kust en dan met name langs de zeedijk bij Westkapelle en net achter de dijk bij Noordervroon zitten nu nog genoeg kleine mantelmeeuwen. De komende weken vertrekken de meesten en wordt een waarneming van een kleine mantelmeeuw een zeldzaamheidje. Alhoewel er door de milde winters steeds meer vogels de gok wagen en hier blijven.

De zwartkopmeeuwen zijn op een paar vogels na al vertrokken, de dwergmeeuwen, vorkstaart- meeuwen en drieteenmeeuwen zijn nu op trek en van die laatste soort zijn er in de winter langs de kust altijd nog wel wat van te vinden. 

drieteenmeeuw op trek

Van de drie laatstgenoemde meeuwen is de drieteen in de winter hier nog wel het meest vertegenwoordigd. Afgelopen week heb ik vanaf de zeedijk bij Westkapelle behoorlijk wat drietenen en dwergmeeuwen langs zien trekken maar dat is nu wel ver gedaan. 

De kleine mantels zijn zover nog niet en het is nu ook heel leuk om tussen die meeuwen naar ringen te speuren. Daar zitten dan weleens meeuwen tussen met zwarte ringen met witte letters. Het gaat dan vaak om Noorse kleine mantelmeeuwen die meedoen met een onderzoek van de Universiteit van Kristiansand. 

Zo zag ik in april van dit jaar een geringde kleine mantel in Zeeland met zo'n Noorse ring. De witte letter-cijfercombinatie begon met een "J" en dat geeft aan dat hij in Noorwegen geringd is.

Noorse kleine mantelmeeuw

Afgelopen week zag ik wel een paar zilvermeeuwen met ringen, een met een groene ring en een met een gele ring maar ik kon ze maar gedeeltelijk aflezen. Soms zitten ze net iets de dik in de veren of staan ze net ongelukkig in een groep waardoor je niet alle letters en cijfers kunt aflezen. 

Wil je meer weten van deze deftige meeuw, klik dan op de link;

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/kleine-mantelmeeuw

Kanariepietje achter de duinen.

Tijdens de vogeltrek, die nu zo'n beetje op zijn eind loopt, trekken altijd wel een paar bijzonderheden Zuidwaarts. En dat gebeurt dan ook nog wel eens als ik in de buurt ben. Niet geheel toevallig natuurlijk maar ik pik zo altijd wel iets leuks mee. Dit jaar was dat in maart de Siberische waterpieper, in september de steppekiekendief en en afgelopen week dan de Europese kanarie.

opslagterrein Erika

De Europese kanarie kun je tijdens de trek in heel het land wel tegenkomen. Niet dat het er zoveel zijn maar ze trekken in een breed front over ons land. De ene keer worden ze in op een bouwterrein in Dordrecht gezien de andere keer ergens langs de kust. Nu is deze laatste plaats wel een kansrijke plek om een kanarie te spotten. 

Afgelopen donderdag zag ik de kanarie op het opslagterrein Erika van de gemeente Westkapelle. Er waren die dag daar twee kanaries gemeld dus de kans was redelijk groot dat ze daar nog zouden zitten want het was geen weer om naar het Zuiden te vliegen

Ik liep over het terrein, het waaide verschrikkelijk, en ik twijfelde of dit wel een goed moment was. In mijn ooghoek, op amper tien meter van mij vandaan zag ik een vogeltje een duindoornstruik invliegen die mooi in het vrije zicht bleef zitten. Het was overduidelijk een van de twee Europese kanaries. De kleur, ietwat geelgroenig, gestreepte borst en een driehoekig minisnaveltje maakte dit tot een 100% kanarie. Het verenkleed behoorde door de wat fletse kleur zeker toe aan een vrouwtjes kanarie.

onze sijs

Als je niet beter zou weten, had je hem ook voor sijs of een vage geelgors uit kunnen schelden. Ik stond veel te dichtbij en wist vrijwel zeker dat de vogel bij de eerste beste beweging van mij op zou vliegen. Toch probeerde ik voorzichtig mijn camera te pakken en nog net voordat ik een foto kon maken, dook hij diep de duindoornstruiken in om daarna niet meer tevoorschijn te komen. Helaas voor mij kon ik geen bewijsplaatje maken en moet ik het doen met het vluchtige oogcontact van dat moment.

De volgende dag ben ik nog even gaan kijken of er alsnog een foto inzat maar helaas dat was al helemaal uitgesloten. En man met twee rondrennende herders op het terrein zorgden dat mijn kansen tot bijna onder de nul procent waren gedaald. De Europese kanarie is denk ik ook doorgevlogen, op weg naar een betere plek voor de komende maanden.

Wil je meer weten van dit prachtige kanariepietje klik dan op de link;

Europese kanarie | Vogelbescherming

Het is goud wat er blinkt.

mannetje goudvink, 30 oktober

Er zijn meer goudvinken dan we soms denken. De laatste tijd valt mij op dat maar weinig Oosterhoutse vogelaars goudvinken melden op de site waarneming.nl. Heel veel andere vogels worden namelijk wel op de site gemeld. In de Boswachterij Dorst hoor je vrijwel altijd meerdere goudvinken roepen. En ja, zien is vaak een ander verhaal. Op de een of andere manier is deze opvallende vogel opvallend weinig te zien. Ze weten zich prima verborgen te houden en hun zachte, beetje futloze roepje valt ook niet op als je dat bijvoorbeeld vergelijkt met het roepje van de koolmees of boomklever. Deze laatste twee laten hun enthousiaste roepje al van verre klinken. Ik denk dat daardoor de fluisterroep van de goudvink niet voldoende de oorschelpen van de vogelaars binnendringt. 

vrouwtje goudvink

Afgelopen week hoorde ik opnieuw op meerdere plekken de nasale goudvinkenroep. Tijd om eens wat meer in de exacte locatie van het vogeltje te steken. Oren spitsen, ogen dicht en op die manier de exacte locatie van het geluid traceren. als een soort schotelantenne of radar bewoog ik geconcentreerd van links naar rechts en pas bij het exact vaststellen van de richting opende ik mijn ogen en warempel na enig turen ontdekte ik de mannetjes goudvink in een boom. Dat werkt dus prima zo en de vogel bleef gelukkig nog zitten ook.

 Dorst in herfsttooi is prachtig

Het mannetje is uitzonderlijk mooi met zijn vuurrode lijf en gitzwarte kop,rug en nek. De vleugels zijn grijs met een wit vlak.  Het vrouwtje ziet er qua tekening hetzelfde uit alleen is de kleur wat bruinig en veel minder spectaculair maar zelfs dan is het ook nog een mooie vogel. Wat wel weer opviel was de enorme driehoekige snavel, ideaal om zaden te kraken zou je denken maar niets is minder waar. Goudvinken houden van bessen, bloemzaden en als ze voorhanden zijn zaden van essen. Ik had bij de voorkeur van zijn voedsel eerder gedacht aan zaden van lariksen, beukennootjes of berkenproppen.

Wil je meer weten van deze prachtvink, klik dan op de link;

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/goudvink

Velduilen spotten.

een van de 2 velduilen in de Willemspolder

Er zijn vogels waarvan je precies weet waar je ze kunt vinden en weet waar ze leven. Neem nou de zwarte specht en de kuifmees. Daar hoef je niet moeilijk voor te doen, je gaat gewoon naar Dorst en je weet dat je ze daar kunt vinden. Je hoeft er zelfs niet al teveel moeite voor te doen want ze zijn vrijwel het hele jaar door luidruchtig genoeg. Je hoort ze bij wijze van verre al roepen, "ik zit hierrrrr".

Voor de velduil geldt dat juist niet.Die zijn verre van honkvast en zwerven vooral rond. Maar elk jaar weet ik er altijd wel ergens een te vinden. Meestal omdat anderen de vogel eerst vinden en melden op waarneming.nl. Als de locatie dan in de buurt is, ga ik altijd wel even kijken want deze vogel is zeer de moeite waard. Alweer heel wat jaren geleden vond ik zelf twee velduilen in de Gecombineerde Willemspolder, hemelsbreed twee kilometer hier vandaan.

velduil in het veld

Vorig jaar zat er twee, een kleine week in de Vughtpolder bij Teteringen en afgelopen maand was ik bij toeval in de Noordwaard toen daar een velduil werd ontdekt. Ik had geluk dat ik daar was want de vogel heeft daar maar een uurtje rondgevlogen en was toen foetsie. De velduil kan erg beweeglijk zijn en steeds opvliegen en druk heen en weer vliegen, dat deed hij vorige maand ook en ik denk dat hij daarom maar even in de polder Donderzand was.

De velduilen in de Vugtpolder en de twee in de Willempolder waren daar redelijk constant in de weer. Laag en traag over de velden vliegen, speurend naar muizen. Ze deden dat dagen achter elkaar zonder grote gebieden te bestrijken. 

Ze hadden in de velden dus een rijk gedekte tafel ontdekt en dan is het daar goed toeven. 

Het aantal velduilen hangt erg af van de muizenstand want als we een slecht muizenjaar hebben dan zijn er maar weinig velduilen. Zijn er veel, dan is de kans op een velduil aanzienlijk groter. In de winter kunnen hier wel meer velduilen verblijven, dit zijn dan velduilen uit het Noordoosten die hier komen overwinteren. Het is dus elk jaar weer spannend of ik er een kan vinden.

Wil je meer weten van deze dag jager, klik dan op de link;

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/velduil

Roofvogels in de Oranjepolder

buizerd met prooi in de Oranjepolder

De roofvogels van de Oranjepolder houden goed stand in een snel veranderende omgeving. In een steeds drukker wordende polder, weten de buizerds en torenvalken hun plekje nog goed te behouden. Maar ik vraag mij af hoelang ze dit nog volhouden? De aanstaande veranderingen in het gebied zullen voor de ze vogels niet zonder gevolgen blijven. De mogelijke aanleg van zonneweides,windmolens en de bouw van nieuwe hoogspanningsmasten zullen de boel daar flink verstoren.

Elk voorjaar vliegen baltsende koppels boven de pas ingezaaide velden en het geluid van baltsende roofvogels is van ver te horen. Soms kan ik vanuit onze tuin de buizerds horen "miauwen" en de torenvalken horen "kekken". 

torenvalk in de Oranjepolder

De buizerd schroeven hoog door de lucht en maken spectaculaire duikvluchten, torenvalken vliegen luidruchtig van hoogspanningsmast naar hoogspanningsmast. De torenvalken broeden alweer jaren in deze masten en laten de nieuwe torenvalkenkast van de Natuurtuin links liggen. 

Jammer maar ik snap ze wel want de begroeiing er omheen is zo massief geworden dat het uitzicht belemmerd  wordt en dat willen de torenvalken niet. Nee, die willen overal bovenuit torenen.

De verschillende koppels buizerds broeden onder andere bij de voetbalvelden in de hoge populieren, bij de Kromgatweg in een hoge wilg en vlakbij de waterzuivering in de bomenrijen bij de Domeinweg. Meerdere koppels zijn daar alweer enkele jaren achtereen succesvol. 

En het is natuurlijk niet voor niets de meest

Oranjepolder

succesvolle roofvogel van Nederland. In de Oranjepolder is voor deze vogels volop voedsel te vinden anders houd je het hier niet vol. Volop muizen en honderden duiven zorgen voor een goedgevulde provisiekast. Voor elk wat wils. 

En niet te vergeten dat elke zomer wel een paartje boomvalken in de buurt is. Soms in de Oranjepolder en meestal in de Willemspolder. Daar broeden de boomvalken nu alweer een paar jaar achterelkaar. Dat deden ze voorheen ook in de Oranjepolder en wie weet kiezen ze volgend jaar weer een kraaiennest in de Oranjepolder uit.

De pet weer afgezet.

kokmeeuw in winterkleed

Kokmeeuwen hebben de afgelopen maand de pet weer afgezet. Trouwens dat doet niet alleen de kokmeeuw maar ook de zwartkopmeeuw en de dwergmeeuw. In het hele vroege voorjaar verkleurt de kop van wit naar bruin of zwart bij deze meeuwen. Dat is hun vorm van broedkleed. De kokmeeuwen hebben nu een witte kop met een grijze vlek op de zijkant van de kop. Zo blijven ze ook afstand nog goed herkenbaar en wordt de gelaatsuitdrukking ook wat milder.

De zwartkopmeeuwen en dwergmeeuwen vertrekken in het najaar weg en we zien ze pas in het voorjaar weer terug. Een deel van de dwergmeeuwen overwinterd op het IJselmeer en een deel vertrekt. De kokmeeuwen blijven hier en zijn nog steeds in flinke groepen in de akkers te zien. Zeker waar wat plassen water staan of waar de boer de grond bewerkt of bewerkt heeft. Tegen de schemer vertrekken de kokmeeuwen samen met de stormmeeuwen naar de slaapplaatsen. Kokmeeuwen slapen samen op de spaarbekkens

volwassen kokmeeuwen

van de Biesbosch en in goede tijden kunnen dan makkelijk 50.000 meeuwen bij elkaar slapen. Daar heb niet snel een idee bij hoe dat zoiets nou werkt en dat komt omdat ze nooit allemaal tegelijk naar de slaapplaats vliegen en ook 's-morgens vertrekken ze niet allemaal tegelijk. Dat gebeurt steeds in plukjes van 20,50 of 100+ vogels. 

Heel anders dan de ganzen in de Biesbosch die 's-morgens vrijwel allemaal tegelijkertijd de lucht ingaan en een hels kabaal veroorzaken. 

Nee, meeuwen doen dat subtiel, geen "overlast" en een beetje onopvallend. En daardoor heb je niet zo'n idee van de omvang van deze meeuwen populatie hier in de buurt. Ze verspreiden zich over heel het West Brabantse landschap en je kunt ze in flinke groepen vinden op de vuilstort van Tilburg, tot het Hollands Diep, de Biesbosch en alle akkers in onze regio. 

Wil je meer weten van deze meeuw met de pet, klik dan op de link;

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/kokmeeuw

Wintertijd - zeearendentijd.

jonge zeearend

Elk najaar arriveren jonge zeearenden in de Biesbosch en blijven daar de hele winterperiode hangen. Niet gek als je ziet wat het voedselaanbod is. Tienduizenden ganzen en eenden overwinteren in de Noordwaard. Het is een flink gebied, maar ook weer niet zo groot dat de vele vogels ver verspreid zitten. Het is wat dat betreft voor de zeearend lekker overzichtelijk en relatief makkelijk jagen. 

De jonge vogels, soms ook vogels van dit jaar, zwerven door Europa en met name Duitse en Poolse vogels weten de weg naar de Biesbosch goed te vinden. Er zijn winters geweest dat wel twaalf, voornamelijk jonge zeearenden in de Noordwaard verbleven.

zeearend op de loer

Vorige week zag ik nog zo'n jonge zeearend vliegen en volgens mij was dat een eerste jaars vogel en dat idee baseer ik op de manier waarop hij een het jagen was. Nog beetje onhandig en onervaren kwam het over. De vogel joeg in de Muggenwaard, een grote waterplas met duizenden vogels, alles de lucht in en toen alles vloog, versnelde hij zijn vlucht. En dan verbaas je je hoe hard zo'n vogel dan kan vliegen. Maar na de versnelling wist hij geen vogel van de groep te isoleren en te verschalken. Deze zeearend vloog eigenlijk een beetje onbeholpen en knullig verder.

zeearend wordt gepest

Het smijten met energie is voor deze grote, enigszins lompe vogels, niet erg handig. Ik weet nog van een paar jaar geleden dat deze jachtmethode elke keer succesvol was. Eerst de meute opjagen en als alles op de wieken is een snelle keuze maken en gas geven. Een gans op volle snelheid haalt maar de helft van de snelheid van een zeearend op volle snelheid. De gans is kansloos als zo'n enorme vogel op snelheid is en zo zag ik verschillende keren dat op deze manier een nijlgans uit de lucht werd geplukt. 

De zeearend is de alleenheerser van de Noordwaard en heeft weinig te duchten van ons. Mensen laten de vogels met rust en zeearenden hebben hier hooguit last van de kauwen en de kraaien die ze maar vervelend vinden.

Wil je meer weten van deze enorme wintergast, klik dan op de link;

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/zeearend

Slaapplaats telling najaar 2023.

slapplaats aalscholvers Spieringpolder

Afgelopen zaterdag vond de eerste slaapplaats telling van het seizoen plaats. Vanaf oktober tot en met januari worden regelmatig in en rond de Biesbosch slaapplaats tellingen gehouden. Bij elke telling telling worden verschillende vogelsoorten geteld. Het gaat dan altijd om vogels die in groepen bij elkaar slapen zoals ganzen, zwanen, aalscholvers en reigers. De telling van afgelopen weekend  betrof een telling van aalscholvers en zilverreigers(grote en kleine). Alweer voor het achtste jaar op rij ga ik tegen de schemer naar Drimmelen om vanaf de Amerdijk de aalscholvers en zilverreigers te tellen die aan de overkant bij De Onderplaat gaan slapen.

slaapplaats De Onderplaat

In 2015 was de groep aalscholvers een stuk groter dan tegenwoordig. In de eerste jaren kwam ik gemiddeld op vijftig aalscholvers uit maar dat aantal is tegenwoordig wel gehalveerd. De aantallen aalscholvers in de Biesbosch nemen langzaam maar zeker af terwijl de landelijke trend meer een stabiel aantal laat zien. Het kan zijn dat de gebieden waar we nu tellen minder interessant zijn of ze hebben veel interessantere en ook rustigere slaapplaatsen gevonden. Want zeg nou eerlijk, recht tegenover een enorme jachthaven en grote kolencentrale is het toch nooit rustig? 

begroten van een gearriveerde soortgenoot

Ik kan mij goed voorstellen dat een plekje, zo'n vier kilometer westelijk van de slaapplaats, bij het Krekenstelsel West het veel rustiger is en de slaapplaatsbomen zijn daar ook prima. Ze worden in het voorjaar ook gebruikt door blauwe reigers die daar hun broedkolonie hebben. Blauwe reigers en aalscholvers kunnen het over het algemeen goed met elkaar vinden en zoeken elkaar ook op om te broeden.

Als een aalscholver op een slaapplaats arriveert, laten de andere aalscholvers weten dat hij gezien is en welkom is om te komen slapen. Op basis van de gekras, dat klinkt als "rraaahhh", "rraaahhh", weet je ook dat er een nieuwe slaperige aalscholver is aangekomen. De vogels begroeten elkaar en dat laat ook zien dat het een hele sociale vogel is die graag in de nabijheid van zijn soortgenoten verblijft.

Wil je meer weten van deze sociale schollevaar, klik dan op de link;

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/aalscholver

Echte dwaalgasten.

geelbrauwgors, Bunne 22 oktober 2022

Twee zeldzame vogels die ik in het afgelopen jaar heb gezien, de geelbrauwgors en de siberische waterpieper, zijn door de CDNA(Commissie Dwaalgasten Nederlandse Avifauna) geaccepteerd. Dat deze vogels zijn geaccepteerd betekent dat de vogels op eigen gelegenheid in ons land zijn beland en geland. 

De commissie onderzoekt met name de soort en of een vogel hier op eigen gelegenheid is gearriveerd. Ze mogen dus niet geringd zijn want dan zou het om een "ontsnapte"gekweekte vogel kunnen gaan. Er worden ook vogels voor wetenschappelijk onderzoek geringd en als zo'n vogel hier zou arriveren dan wordt die natuurlijk wel geaccepteerd.

siberische waterpieper 8 februari 2023

Bij beide vogels was ik toevallig in de buurt toen ze werden ontdekt. De geelbrauwgors werd in Drenthe gevonden, net in de week toen wij daar op amper 20 minuten vandaan op vakantie waren en de siberische waterpieper zat in een veldje waar ik toevallig voorbij reed en zag dat daar makkelijk dertig vogelaars op een rijtje in een veld stonden te turen. Ik wist toen niet dat het om een zeer zeldzame waterpieper ging. Twee geluksvogels voor mij.

Met name deze waterpieper had een heel uitgebreid onderzoek nodig om uiteindelijk de exacte soort vast te kunnen stellen. Er waren sowieso twee varianten die in aanmerking kwamen voor determinatie van de vogel. De siberische en amerikaanse waterpieper kwamen allebei in aanmerking. Uit alle pieper soorten waarmee vergeleken wordt, is het een kwestie van uitsluiten. 

"onze" gewone waterpieper

Op basis van de specifieke kenmerken van deze vogel, kun je veel andere piepers op hun voorkomen uitsluiten. Hoe meer piepersoorten je steeds kunt uitsluiten, hoe dichter je bij de juiste soort komt. Dat is grofweg het principe van soortbepaling. De siberische heeft met name een andere koptekening, wenkbrauwstreep, zijborstvlek, vleugelstreep, zwarte streping, pootkleur en buitenste staartpennen dan de amerikaanse die dus ook in aanmerking kwam

De geelbrauwgors is een hele specifieke vogel met uitgesproken kenmerken waardoor vrij vlot de soort bepaald werd. Zo makkelijk kan het ook gaan. Het was overigens pas de tweede keer dat deze gors in Nederland werd gezien. De eerste keer was op Schiermonnikoog in oktober 1982. De siberische waterpieper is de eerste waarneming voor Nederland en dat maakte het extra speciaal voor mij.

Wil je meer weten van bijvoorbeeld de geelbrauwgors, klik dan op de link;

https://nl.wikipedia.org/wiki/Geelbrauwgors

Een kleine geelpootruiter.

kleine geelpootruiter

Afgelopen weekend is in de Noordwaard, polder de Eijerwaard een zeldzame dwaalgast uit Noord Amerika neergestreken. De kleine geelpootruiter was enkele dagen eerder al op verschillende plaatsen in Nederland gezien en was afgelopen weekend naar het Zuiden afgezakt en neergestreken in een polder van de Biesbosch.

De kleine poelruiter heb ik op 2 oktober 2017 ook al een keer in de Noordwaard, in de Muggenwaard gezien. Het gebeurt toch met enige regelmaat dat er eentje in Nederland beland. Ze noemen dit soort zeldzaamheden ook wel dwaalgasten en dat is het natuurlijk ook. Deze vogel is compleet verdwaald en hoort nu naar een hele andere plek in Amerika te trekken. 

Ze hebben hun zomerverblijf in de bossen van Alaska en Canada en in het najaar trekken ze naar Midden- en Zuid Amerika. Dus deze is wel een heel eind uit de richting gewaaid.

Vorige maand zijn heel veel vogels uit Noord Amerika naar het Oosten geblazen en in Ierland en Engeland terecht gekomen. Hier in Nederland leeft de hoop dat enkele van die extreem zeldzame vogels een stukje verder doorschieten naar Nederland zodat de hele vogelwereld weer een paar dagen op zijn kop staat. Zou dit er een van zijn?

Toen ik hem afgelopen zaterdag zo zag staan deed hij mij wel denken aan een bosruiter. Niet gek natuurlijk want dat is ook een ruiter en veel van die beesten hebben ook veel overeenkomsten. Alleen de snavel van de bosruiter is korter en iets dikker. 

Muggenwaard okt 2017

Ook de grote geelpootruiter lijkt sprekend op de kleine alleen is die anderhalf keer zo groot. De grote geelpootruiter komt uit dezelfde streken als de kleine geelpoot en die grote zag ik ook alweer heel wat jaren geleden.Dat was in maart 2012 in Colijnsplaat in Zeeland aan de rand van een woonwijk. Die was ook duidelijk verdwaald.

De kleine geelpootruiter van afgelopen zaterdag is nog tot en met gisteren in de Noordwaard gebleven en is toen weer vertrokken. Ik vraag mij af of deze prachtige ruiter ooit de weg terug naar huis vindt of dat hij gedoemd is om hier zijn leven in alle eenzaamheid, verstoken van zijn soortgenoten, te slijten? Ik gun hem in ieder geval het beste!

Wil je meer weten van deze Amerikaanse dwaalgast, klik dan op de link;

https://www.dutchavifauna.nl/species/kleine_geelpootruiter

Rosse grutto in het binnenland?

rosse grutto in het binnenland,
waar je hem niet verwacht

Een rosse grutto is een echte kustvogel en maar heel af en toe kom je deze vogel in het binnenland tegen. Hier in de buurt heb je de meeste kans in de Noordwaard, in de polder Hardenhoek. Het gebeurd maar een paar keer per jaar dat er een hier te zien is. Dit familielid van onze grutto heeft iets kortere poten en dat kun je het beste zien als ze overvliegen want dan zie geen poten voorbij de staart uitsteken terwijl dat bij de grutto juist wel het geval is. Dit heet de zogenaamde pootprojectie. Ook de snavel is anders. De rosse grutto heeft namelijk een iets opgewipte snavel en "onze" grutto heeft dat met zijn kaarsrechte lange snavel niet. 

Een rosse grutto in zomerkleed is oogverblindend mooi. De knalrode kleur van het verenpakket spat er vanaf. Als de zon er een beetje mooi opstaat is de rosse toch wat spectaculairder om de te zien dan onze grutto en die is al zo mooi.

de lucht bij Kerkwerve zat vol vogels

Rosse grutto's leven en broeden in het arctisch gebied en komen alleen naar ons land op doortocht naar het Zuiden. Je kunt ze dan toch best vaak aan de kust zien en met name in de Delta kunnen honderden vogels samenkomen. De grootste groepen komen naar de Wadden om daar op te vetten voor de verre tocht naar het Zuiden. 

Ik zie ze meestal bij Plan Tureluur waar soms honderden vogels in prachtige compacte vluchten over het gebied cirkelen. Met name goudplevieren en rosse grutto's verblijven daar in grote aantallen.

een "gewone" grutto

Bij laag water vliegen ze buitendijks naar de zandplaten om daar te foerageren en bij hoog water komen ze dan Tureluur binnen gevlogen. Uitrusten en wachten tot het weer laag water is. Een mooie dagbesteding en goed voor de conditie.

Samen met de grote groepen goudplevieren kan de lucht helemaal vol met vogels zitten. 

Wil je meer weten van de kleine grutto, klik dan op de link;

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/rosse-grutto

Badmussen.

De groep huismussen in onze buurt en vooral ook in onze tuin groeit gestaag. Daarmee wil ik niet zeggen dat het steeds beter gaat met de huismussen maar wel dat onze wijk steeds aantrekkelijker wordt voor huismussen. De wijk bestaat nu een jaar of dertig en daarmee krijgt de wijk ook steeds meer aantrekkelijke plekjes voor huismussen. 

Bomen worden ouder en groter, hagen en coniferen en andere groenblijvende struiken zijn uitgegroeid tot volwassen planten en dat zorgt ervoor dat de huismussen volop veilige plekjes kunnen vinden. De huismus profiteert hier dus zichtbaar van en het broedresultaat is daardoor beter aan het worden.

en soms gaat het toch nog mis

Bij de buren broeden de huismussen onder de nokpannen en die groep mussen groeit nu jaarlijks en daar profiteren wij mooi van mee. Ik voer een heel jaar door vogelzaad en de mussen weten dat precies. Ze zitten vaak op een afstandje te wachten tot het zover is en ik weer een gevulde silo ophang. 

De grote waterschaal wordt vrijwel dagelijks ververst en dat is helemaal een succesnummer. De hele meute komt drinken en wassen. De schaal heb ik een beetje beschut weggezet zodat ze veilig in bad kunnen want er loert altijd een sperwer mee. Die slaat af en toe ook toe en weet waar de lekkere hapjes te halen zijn. Je kunt ook precies merken als de sperwer of buurt kat in de tuin is geweest. De mussen zijn dan een paar dagen van slag en mijden ze onze tuin alsof er de vogelpest heerst. 

In de wijk zitten zo her en der kleine kolonies huismussen en die zijn allemaal behoorlijk honkvast en naar mijn idee zijn die ook allemaal een beetje gegroeid. Hoe het met de huismus landelijk gaat weet ik eigenlijk niet maar naar mijn idee zou het best kunnen dat de dalende lijn nu enigszins afgevlakt is en we het dieptepunt gehad hebben. Dat zou toch mooi zijn. Heel af en toe mengen zich in de groep huismussen enkele ringmussen. Daar gaat het een stuk minder mee en dat is jammer.

Wil je meer weten van onze badmussen, klik dan op de link;

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/huismus

Paaldansende roerdomp.

in de paalhouding

Roerdompen leven behoorlijk verborgen in uitgestrekte rietlanden. Ze hebben honderden meters riet nodig voor hun territorium en dat betekent gelijk ook dat je er nooit zoveel op een dag tegen kunt komen. Wel kun je ze in de goede tijd van het jaar veelvuldig horen "hoempen" en dan is wel vast te stellen hoeveel er daadwerkelijk ergens zitten.

Een paar dagen geleden zag ik een roerdomp bij een rietkraagje staan. De velden aan weerskanten van de rietkraag waren nog maar net gemaaid waardoor veel van de natuurlijke beschutting verdwenen was. De roerdomp stond samen met een blauwe reiger goed zichtbaar in het veld. 

Ik weet van de roerdomp dat hij, als hij bedreigd wordt of zich wil beschermen de zogenaamde "paalhouding" aanneemt. De roerdomp gaat dan kaarsrecht staan met zijn kop omhoog waardoor hij helemaal wegvalt tegen de achtergrond van de rietkraag. Je moet dan goed kijken om hem te zien en dat is zijn manier om zich te beschermen. Het is effectiever dan opvliegen want dan valt hij zeker op.

overvliegende roerdomp

Maar wat ik nog niet wist, was dat een roerdomp zelfs in het wat open gebied zich nog beter kan aanpassen aan zijn omgeving. Want de roerdomp van een paar dagen geleden, had in de gaten dat de wind het riet heen en weer liet bewegen en hij paste zich aan door met de rietpluimen mee te bewegen. Het leek wel of de roerdomp stond te dansen, hij deinde in de paalhouding lekker mee op het ritme van de rietpluimen.

Ik denk dat dit een vorm van paaldansen was die nog maar weinig mensen hebben gezien. En zo leer je dat een vogel meer slimme overlevingsstrategieën heeft. En wie weet wat hij nog meer achter de hand heeft. Nee, die roerdompen maak je niet gek.

Wil je meer weten van deze paaldanser, klik dan op de link;https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/roerdomp

paaldansende roerdomp

Op de telpost.

telpost Tongplaat, Dordtse Biesbosch

De vogeltrek bereikt in oktober zijn hoogtepunt en dan moet je wel op de goede plek zijn om daar iets van mee te krijgen. Gelukkig is dat niet zo moeilijk want in het hele land zijn trektelposten en die worden in deze tijd vrijwel continu bemant door vrijwilligers. Hier in de buurt is een telpost in de Biesbosch, op trektelpost de Tongplaat en in Breda bij Hooijdonk is ook een telpost.

En elk trektelseizoen is zelfs een dag dat in heel Europa bij alle telposten tegelijkertijd de voorbij trekkende vogels worden geteld. Die dag was afgelopen zaterdag en heet de Euro Birdwatch. Op de telpost Tongplaat waren we met een kleine twintig vogelliefhebbers en waren daar dus bijna veertig ogen op de grijze hemel gericht, speurend naar vogels die naar het Zuidwesten vlogen.

bladkoning

En dat niet altijd de bijzondere vogels voorbij moeten vliegen, werd die ochtend ook duidelijk want op nog geen dertig meter van de telpost zat in het struikgewas een bladkoning de roepen. Dit is dus duidelijk ook een trekvogel die op weg is naar het Zuiden maar even moet rusten. Bladkoningen broeden in het uiterste Noordoosten van Europa tot in Rusland en trekken voornamelijk langs onze kust Zuidwaarts. Dus dat je deze bijzondere vogel net op die dag op de telpost tegenkomt is net zoiets als een prijs in de loterij winnen en zo voelde het ook.

een deel van de 46 wegtrekkende lepelaars

Deze ochtend trokken voornamelijk sijzen, graspiepers en vinken in grote aantallen door. En dan moet je denken aan drie- tot vierhonderd vogels per soort.De komende week moeten de echt grote aantallen zanglijsters en koperwieken nog  voorbij komen maar daar hoef je niet perse voor  op de telpost te zijn. Met name 's-nachts hoor je de zanglijsters en koperwieken overvliegen. Het contactroepje klinkt veelvuldig en wat de meesten niet weten is dat het dan om honderdduizenden vogels gaat. Tijdens de Euro Birdwatch van 2022 trokken ook overdag ruim 5.000 zanglijsters over de telpost. Een spectaculair fenomeen en ik kan niet anders zeggen dan dat je dat minstens een keer meegemaakt moet hebben.

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/bladkoning

Vroege sijzen?

vrouwtjessijs,15 sep 2023

Afgelopen maandag zag ik de eerste sijzen van het aankomende winterseizoen. Ik vond dat nogal aan de vroege kant maar ik kan mij natuurlijk ook vergissen. Afgelopen winter was dat een heel ander verhaal en heb ik in de boswachterij Dorst maar weinig sijzen gezien. Zou deze vroege aankomst een teken aan de wand zijn? Meestal heeft het aantal overwinteraars te maken met de beschikbaarheid van voedsel in het land waar gebroed wordt. Als er veel voedsel is, kunnen ze wat langer daar blijven en dat zie je dan ook aan het aantal koperwieken, kramsvogels en pestvogels wat in het najaar arriveert. 

Met name pestvogels kunnen in goede bessenjaren helemaal niet naar ons land komen. Afgelopen winter hadden we overigens ook maar weinig koperwieken op bezoek. Dat geeft goed aan hoe het in het Noorden is geweest. En slim natuurlijk van die vogels want waarom een gevaarlijke, energie slurpende tocht ondernemen als je daar prima kan rondkomen van het ter plaatse beschikbare voedsel?

mannetje boomleeuwerik, 25 sep 2023

Dat de groepjes sijzen nu al hier rondvliegen kan dus een goede indicator zijn van het komende seizoen. Mogelijk zien we binnenkort ook de eerste koperwieken en kramsvogels aankomen. De vroege aankomst overlapt hiermee ook het vertrek van onze broed- en zomervogels en zo kon het gebeuren dat ik maandagmorgen foeragerende sijzen zag en tegelijkertijd nog drie zingende boomleeuweriken hoorde.

Een vreemde of liever gezegd, bijzondere combinatie. Alhoewel van beide soorten vogels zoals de boomleeuwerik in de winter hier kan blijven, weliswaar in kleine aantallen en van de sijs kan gezegd worden dat een heel klein deel hier ook broedt. Je kunt ze dus met een beetje geluk allebei het hele jaar hier treffen.

Wil je meer weten van deze twee bijzondere soorten,klik dan op de link van; https://vogelskijken.nl/